ภาพประกอบครูและนักเรียนดูโทรศัพท์ร่วมกัน พร้อมสัญลักษณ์ข้อความและโล่คุ้มครองความเป็นส่วนตัว

หยุดส่งต่อข้อมูลเด็กใน OpenChat ครม. เห็นชอบร่างกฎหมายคุ้มครองเด็กจากภัยออนไลน์ 5 รูปแบบ

เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีเตือนกรณีการใช้ LINE OpenChat นำข้อมูลบุคคลไปโจมตี โดยเฉพาะเด็กและเยาวชน และขอให้ทุกฝ่ายหยุดส่งต่อภาพหน้าจอ ชื่อ ใบหน้า โรงเรียน หรือข้อมูลส่วนบุคคลของเด็กเพื่อประจานหรือตามหาตัวบุคคล ต่อมาในวันที่ 17 พฤศจิกายน 2569 คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญาในส่วนความผิดเกี่ยวกับเพศและเสรีภาพที่กระทำต่อเด็ก ซึ่งยังอยู่ในกระบวนการทางกฎหมายและยังไม่มีผลบังคับใช้

หากมีภาพ ชื่อ หรือชื่อโรงเรียนของเด็กหลุดออกไปในกลุ่มสนทนา การช่วยเหลือที่ตั้งใจดีแต่ทำโดยส่งต่อข้อมูลต่ออาจกลายเป็นการสร้างความเสียหายซ้ำ ข่าวจากแหล่งราชการในช่วงนี้จึงเป็นเรื่องที่ครู ผู้บริหาร และผู้ปกครองควรมีแนวปฏิบัติร่วมกัน

สิ่งที่รัฐบาลย้ำหลังมีกรณี OpenChat

เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า รัฐบาลให้ความสำคัญกับการคุ้มครองเด็กและเยาวชนจากการระรานออนไลน์ หลังจากนางสาวแนน บุณย์ธิดา สมชัย รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เตือนกรณีเยาวชนใช้ LINE OpenChat นำข้อมูลบุคคลอื่นมาโจมตี และขอให้ผู้ปกครองดูแลการใช้สื่อออนไลน์ของบุตรหลานอย่างใกล้ชิด

สาระสำคัญที่ครูและโรงเรียนควรยึดคือ การระรานออนไลน์ไม่ใช่เรื่องเล็ก และผู้ถูกกระทำไม่ควรต้องเผชิญปัญหาเพียงลำพัง รัฐบาลและกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมขอความร่วมมือให้หยุดส่งต่อภาพหน้าจอ ชื่อ ใบหน้า โรงเรียน หรือข้อมูลส่วนบุคคลของเด็กและเยาวชนเพื่อประจานหรือตามหาตัวบุคคล เพราะอาจละเมิดสิทธิและสร้างความเสียหายซ้ำ หลักฐานควรถูกส่งให้แพลตฟอร์มหรือเจ้าหน้าที่โดยตรง ไม่กระจายต่อในกลุ่มอื่น

เมื่อถูกระรานหรือพบข้อมูลเด็กถูกส่งต่อ ควรทำอย่างไร

อินโฟกราฟิกสรุปสิ่งที่ควรทำเมื่อพบการระรานใน OpenChat และ 5 รูปแบบในร่างกฎหมายที่ ครม. เห็นชอบ
สรุปแนวทางรับมือและ 5 รูปแบบในร่างกฎหมาย ซึ่งยังไม่ประกาศใช้

รองโฆษกฯ ระบุว่า ผู้ที่ถูกระรานหรือคุกคามผ่าน LINE OpenChat ควรหลีกเลี่ยงการตอบโต้ด้วยถ้อยคำรุนแรง และหากทำได้อย่างปลอดภัย ให้เก็บหลักฐาน เช่น ภาพหน้าจอ ข้อความ ชื่อบัญชี ลิงก์กลุ่ม และวันเวลาที่เกิดเหตุ ก่อนบล็อก รายงานปัญหา หรือออกจากกลุ่ม หากพฤติการณ์อาจเข้าข่ายความผิดทางอาญา สามารถนำหลักฐานไปแจ้งความได้ทันที โดยไม่ต้องรอให้แพลตฟอร์มดำเนินการก่อน

การรายงานปัญหาต่อ LINE เป็นการขอให้แพลตฟอร์มตรวจสอบเนื้อหาตามข้อกำหนดการใช้บริการ ซึ่งแตกต่างจากการแจ้งความดำเนินคดีตามกฎหมาย หากมีการข่มขู่ทำร้ายหรือมีอันตรายใกล้ตัว ควรรีบขอความช่วยเหลือจากผู้ปกครองหรือเจ้าหน้าที่ทันที ไม่ต้องรอให้เก็บหลักฐานครบถ้วน

ข้อควรระวังอีกประการคือ การพิจารณาความผิดต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี ไม่เหมารวมว่าผู้ที่อยู่ในห้องสนทนาเดียวกันทั้งหมดเป็นผู้กระทำผิด โดยเฉพาะกรณีเด็กและเยาวชนต้องคำนึงถึงสิทธิ อายุ และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง โรงเรียนจึงไม่ควรเร่งสรุปชื่อนักเรียนจากภาพที่ถูกส่งต่อมาในกลุ่ม

ร่างกฎหมายที่ ครม. เห็นชอบยังไม่มีผลใช้

วันที่ 17 พฤศจิกายน 2569 รองโฆษกฯ เปิดเผยว่า คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ ..) พ.ศ. …. ในส่วนความผิดเกี่ยวกับเพศและเสรีภาพที่กระทำต่อเด็ก ตามที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาแล้ว เพื่อยกระดับการคุ้มครองเด็กจากการล่อลวง แสวงหาประโยชน์ทางเพศ และการคุกคามผ่านสื่อออนไลน์

ร่างกฎหมายนี้มุ่งกำหนดความผิดเพิ่มเติม 5 รูปแบบสำคัญ ได้แก่ การล่อลวงเข้าหาเด็กเพื่อวัตถุประสงค์ทางเพศ การแบล็กเมลทางเพศ การสื่อสารเรื่องเพศที่ไม่เหมาะสมกับเด็ก การติดตามคุกคามทางไซเบอร์ และการกลั่นแกล้งรังแกทางออนไลน์ ในลักษณะที่เข้าข่ายความผิดตามที่ร่างกฎหมายกำหนด กระทรวงยุติธรรมได้ดำเนินการรับฟังความคิดเห็นและจัดทำรายงานวิเคราะห์ผลกระทบตามมาตรา 77 ของรัฐธรรมนูญแล้ว และมีข้อเสนอให้เร่งกระบวนการ เพื่อให้ประกาศใช้ได้ก่อนการประชุมสุดยอดผู้นำสตรีโลกในเดือนมิถุนายน 2570

ครูและผู้บริหารจึงควรอธิบายให้ชัดว่าขณะนี้เป็นมติเห็นชอบร่างกฎหมาย ยังไม่ใช่กฎหมายที่ใช้บังคับแล้ว และแหล่งราชการยังไม่ได้ระบุอัตราโทษเป็นตัวเลขในข่าวนี้ จึงไม่ควรเติมตัวเลขจากแหล่งอื่น

สิ่งที่โรงเรียนทำได้ทันที

ในทางปฏิบัติ โรงเรียนควรกำชับบุคลากรไม่ส่งต่อภาพหรือข้อมูลนักเรียนเพื่อตามหาตัวบุคคล จัดช่องทางให้ผู้เรียนแจ้งครูที่ไว้วางใจได้ และแนะนำผู้ปกครองให้รับฟังปัญหาโดยไม่ตำหนิหรือซ้ำเติมตามที่รองโฆษกฯ กล่าวไว้ หากต้องเก็บหลักฐานเพื่อคุ้มครองผู้เรียน ให้เก็บเท่าที่จำเป็นและส่งต่อเฉพาะผู้มีหน้าที่ ไม่เผยแพร่ในกลุ่มสาธารณะ หรือใช้การประจานในสื่อของโรงเรียนเป็นวิธีแก้ปัญหา และให้ติดตามความคืบหน้าของร่างกฎหมายจากช่องทางราชการเท่านั้น

แหล่งอ้างอิง

1. สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี / เว็บไซต์รัฐบาลไทย — รัฐบาลเตือนภัยระรานออนไลน์ผ่าน LINE OpenChat กระทรวงดิจิทัลฯ ย้ำหยุดคุกคาม–ประจานเด็ก แนะผู้เสียหายเก็บหลักฐานแจ้งความได้ทันที ไม่ต้องรอแพลตฟอร์มจัดการ
วันเผยแพร่/สถานะเอกสาร: 11 พฤศจิกายน 2569

https://www.thaigov.go.th/th/news/171083

2. สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี / เว็บไซต์รัฐบาลไทย — รัฐบาลเดินหน้ายกระดับกฎหมายคุ้มครองเด็กจากภัยออนไลน์ ครอบคลุม 5 พฤติกรรมเสี่ยง ทั้งล่อลวงทางเพศ–แบล็กเมล–คุกคามไซเบอร์ เพิ่มความผิดและโทษทางอาญา
วันเผยแพร่/สถานะเอกสาร: 17 พฤศจิกายน 2569

https://www.thaigov.go.th/th/news/171326

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to Top